Thursday, October 9, 2008

گه‌وهه‌رێک له‌قوڵایی ده‌ریای بێده‌نگی دا




avatar بۆ یادی 12 ساڵه‌ی شه‌هید بوونی عومه‌ری سه‌لیمی
هه‌ڤاڵ ئه‌حمه‌دی

پاییزه ‌دار و ده‌وه‌ن بێ به‌رگــــــــه‌
دڵ په‌شۆکاوی خه‌یاڵی مه‌رگـــــه‌
هه‌ر گه‌ڵا یێ که ‌له‌دارێ ده‌که‌وێ
نووسراو‌ێکه ‌ ‌به‌ناخۆش خــه‌وه‌رێ
(سواره‌ئه‌لخانی زاده‌)

ئه‌گه‌ر پاییز بۆ هێندێک که‌س وه‌رزی کۆ کردنه‌وه‌ی به‌ر و بوومی ساڵانه‌یه. ‌بۆ ئێمه‌ش له‌ده‌شتی کۆیه‌ی پڕ له‌ته‌پوتۆز و گه‌رما تاقه‌ت پڕوکێنه‌که‌یدا وه‌رزێکی خۆش و فێنک بوو. کاتێک به‌هاتنی پاییز، کزه‌بای پاییزی خۆی ده‌کرد به‌که‌لێن و قوژبنه‌کانی قه‌ڵا کڕگرتووه‌که‌ی به‌ر هه‌تاوی ده‌شتی کۆیه‌ی تێکۆشه‌رانی دێموکراتدا.له‌ وانه‌ش خوشتر له‌ ئامێز گرتنی هاوریانێک له‌ له‌ نێوخوی وه‌ڵاته‌وه‌ به‌ سڵامتی ده‌گه‌رانه‌وه‌ ئه‌وانه‌ پاییزیان دڵگیرتر و خووشتر ده‌کرد بۆ ئیمه‌.

به‌ڵام پاییز ساڵ1375ی هه‌تاوی به‌ڕاستی پاییزێک بوو به‌ته‌واوی مانای وشه‌. که‌گوڵ سیس ده‌بێ، گه‌ڵا ده‌وه‌رێ و باڵنده‌کان کۆچ ده‌که‌ن. خۆ ئه‌گه‌ر شه‌هید بوونی عمرله‌و پاییزه‌ دا بۆ حیزبی دێموکرات هه‌واڵیکی زۆر گرینگ نه‌بوو که‌عومه‌ری سه‌لیمی هه‌رچی له‌توانای دا بوو له‌ریزه‌کانی ئه‌و حیزبه‌دا کردی و ئه‌گه‌ر بۆ هاوڕێیانی ‌عومه‌ریش ته‌نیا هه‌واڵیکی ناخۆش بوو. به‌ڵام بۆ دوسته‌کانی که‌ عمو گوڵی سه‌رسه‌به‌تی کۆڕی یارانی بوو هه‌واڵێکی دڵته‌زێن بوو. له‌لای من هه‌ڵفڕانی گشت باڵنده‌کانی سه‌ر داری ره‌فاقه‌ت و دۆستایه‌تی بوو. عومه‌ر هاوڕێ بوو، برا بوو، مامۆستا بوو، له‌بیرم نایه‌ که‌کێشه‌یه‌کم هه‌بووبێ و عومه‌ر بۆی چاره‌سه‌ر نه‌کردبم. ده‌ڵێن: له‌خۆ به‌که‌ناردا کێشانی شه‌پۆله‌کاندا هه‌موو جارێک کۆمه‌ڵێک خیز و چه‌وی که‌نار ده‌رۆنه‌وه ‌نێو ئاو. واته‌هه‌ر له‌عومری که‌نار که‌م ده‌که‌نه‌وه‌. به‌ڵام هێندیک جاریش شه‌پۆله‌کان کۆلکه‌دارێک له‌گه‌ڵ خۆیان دێنن بۆ که‌نار هه‌تا بێ نه‌وایه‌ک میچی ماڵه‌که‌ی پێ داپۆشێ. به‌راستی عومه‌ر هه‌میشه ‌ئه‌و شه‌پۆلانه ‌بوو که‌هه‌میشه ‌شتێکی موسبه‌تیان پێیه‌. ئه‌و په‌نا بوو قه‌ڵا بوو، هیوا بوو، وره‌بوو، ئه‌و به‌راستی پێشمه‌رگه‌بوو.

پێش ئه‌وه‌ی عومه‌ر ساڵێ 1360 ببێته ‌پێشمه‌رگه ‌له ‌ریزه‌کانی حیزبی دێموکراتدا و ژیانی شؤڕشگێری هه‌ڵبژێرێ، چی ده‌خوارد و چی ده‌پۆشی، بابه‌تی ئه‌م چه‌ند دێره‌نیه‌. به‌ڵام به‌دڵنیاییه‌وه ‌ژیانی شه‌خسی عومه‌ر هه‌ر وه‌ک ژیانه ‌شۆڕشگێریه‌که‌ی، بۆ ده‌وره‌به‌ری به‌ماناو به‌سوود بووه‌.

عومه‌ر کوڕێکی به‌ته‌واو مانا ناسیۆنالیست بوو و نه‌ته‌وه‌ی خۆی زۆر خۆش ده‌ویست، ئه‌وه‌ش له‌هه‌ڵسوکه‌وتی رۆژانه ‌و پۆشینی جلوبه‌رگیدا به‌راشکاوی خۆی ده‌نواند. ئه‌و خسله‌تانه‌ت ‌له ‌که‌سێک به‌ناوی عومه‌ری سه‌لیمی له‌جلوبه‌رگی پێشمه‌رگه‌یه‌کی دێموکرات دا ده‌دۆزییه‌وه‌. له‌کۆڕی یاراندا کۆمه‌ڵایه‌تی، لێوبه‌بزه‌، له‌سه‌رخۆ، پاک، خاوێن، به‌مشوور و ده‌نگ خۆش و ئه‌وه‌ی پێ ده‌ڵێن (ده‌نگی ره‌سه‌ن) ئه‌ده‌بیات خۆشه‌ویست و شیعر په‌رست. به‌غیره‌ت و ئازا، به‌ئیمان و به‌وه‌ره‌ له‌ئاست دوژمندا.

shehid-omar-selimi.jpg
رۆژێکی له‌گه‌ڵ شه‌هید محه‌ممه‌د علیزاده ‌له ‌بنکه ‌دانیشتبووین و گوێمان دابوه‌کاستێکی شه‌هرامی نازری، عومه‌ر هاته‌ژوورێ وتی، ئه‌وه‌چیه ‌له‌قه‌ندیلیش له‌کۆڵ گۆرانی فارسی نابنه‌وه‌، شه‌هید محه‌ممه‌د وتی ئێستا گۆڕیم له‌کوێ بووی؟ عه‌لی خه‌ندان گۆرانی ده‌کوت و ته‌پوتۆزی له‌بڵندگۆیه‌که ‌ده‌هێنا ده‌رێ. رۆژێکی دیکه‌من گوێم له‌محه‌ممه‌د ره‌زا شه‌جه‌ریان گرتبوو، شه‌هید عومه‌ر له‌ته‌نیشتم دانیشتبوو و چوارخشه‌ته‌کییه‌کانی عومه‌ر خه‌یامی ده‌خوێنده‌وه‌، بێ ئاگا بووم که‌گوێی داوه‌ته ‌گۆرانییه‌که‌،له‌شوێنێک وتی دا رایگره ‌ئه‌وه ‌چی وت؟ ئه‌وه ‌زۆر خۆش بوو. که‌گێرامه‌وه ‌ئه‌و شوێنه‌که‌دیوت: مرغ زیر‌ک چون به‌دام افتد تحمل بایدش (مه‌لی زیره‌ک که‌به‌داوه‌وه‌بێ ده‌بێ سه‌بوور بێ) رۆژ تێپه‌ڕین، هه‌ستم کرد ورده‌ورده‌ئۆگری هه‌ڵبه‌ستی فارسیش بووه‌، ئه‌و کات بۆم ده‌رکه‌وت که‌عومه‌ر ناسیۆنالیسته‌، به‌ڵام ناسیۆنالیستێکی به‌رچاوته‌نگ نیه‌و رێزی بۆ میلله‌ته‌کانی دیکه‌ش هه‌یه‌. ساڵی 1373 من و عومه‌ر له‌کۆیه‌وه‌ به‌ره‌و ناوچه‌ی موکوریان که‌وتینه ‌رێ. له‌سه‌ر سنوور وتی: یه‌ک داوام لێت هه‌یه‌ئه‌گه‌ر بریندار بووم ناڵیم له‌کۆڵم بکه‌و ده‌ربازم بکه‌، به‌ڵام هه‌ر بۆ خۆت بمکوژه‌با وه‌ده‌ست دوژمن نه‌که‌وم. که‌چووینه‌وه‌له‌وێ زیاتر بۆم ده‌رکه‌وت که‌عومه‌ر چه‌ند له‌نێو خه‌ڵکدا جێگا و پێگه‌ی هه‌یه‌و چه‌نده‌خۆشه‌ویستی خه‌ڵکه‌. ئه‌و خه‌ڵکه‌ی عومه‌ر هه‌موو ژیانی لاوه‌تی خۆی و ته‌نانه‌ت گیانیشی له‌پێناویاندا به‌خت کرد. عمر هه‌مووکات له‌ هه‌لومه‌رجه‌ جۆراوجۆره‌کان دا شیعری به‌ کار ده‌برد. رۆژێکی له‌شوێنێکی حاسته‌م مابوویه‌نه‌وه ‌هه‌ر به‌رێکه‌وت کۆمه‌ڵیک جاش و پاسدار روویان تێکرد، وتم: نه‌موت با نه‌چینه‌ئه‌و شوێنه‌حه‌ساسه‌، ئێستا چی بکه‌ین؟" وتی له‌شاخی چیمان ده‌کرد لێره‌ش هه‌ر ئه‌وه‌ده‌که‌ین، شه‌ڕ ده‌که‌ین. وتم لێره‌شانسی نه‌جات بوون زۆر که‌مه‌. وتی: مرغ زیر‌ک چون به‌دام افتد تحمل بایدش. یان کاتێک عوسمان شێخ چۆپانی بۆ ماوه‌ی 24 کاتژمێر به‌برینداری له‌نێو که‌مینی دوژمن دا مابووه‌وه‌، خاڵه‌عه‌بدوڵڵا شێنانی من و شه‌هید عومه‌ری به‌دوادا نارد تا هه‌واڵێکی بێنینه‌وه‌. که‌دۆزیمانه‌وه ‌پاشان له‌گه‌ڵ کۆمه‌ڵیک پێشمه‌رگه‌ی دیکه‌دا شه‌وێ چووین هێنامان، له‌سه‌ر بێسیمه‌که ‌به‌ده‌نگی به‌رز عومه‌ر به‌خاڵه‌عه‌بدوڵڵا شێنانی وت: "ئه‌ی ده‌وه‌نی گرمۆڵه‌ی سه‌ردابان مزگێنێ، زیندووه‌و هێنامان." (ئیشاره‌به‌ده‌نگی فه‌رهاد سه‌نگاوی له‌رادیۆ ده‌نگی گه‌لی کوردستان)

شه‌هید عومه‌ر سه‌لیمی ساڵی 1360 ده‌بێته ‌پێشمه‌رگه‌ی حیزبی دیمۆکرات و تاکوو ساڵی 1375 له‌هێزی به‌یاندا خزمه‌ت ده‌کا. پله‌ته‌شکیلاتیه‌کان یه‌ک به‌دوای یه‌کدا ده‌بڕی و ده‌بێته‌سه‌رپه‌ل و پاشان وه‌ک کادری کۆمیته‌ی ناوچه ‌له‌ ‌کۆمیته‌شارستانی بۆکان درێژه‌به‌تێکۆشان ده‌دا و بۆ چاندنی تۆوی شۆڕش له‌نێو لاوه‌کاندا بست به‌بست و مه‌زرا به‌مه‌زرا و گوند به‌گوند ده‌گه‌ڕێ و هیوای دوارۆژێکی رووناک و به‌رده‌وام بوونی خه‌بات جاڕ ده‌دا. سه‌رئه‌نجام له‌پاییزی ساڵی1375ی هه‌تاوی له‌مائموریه‌تێکی حیزبیدا له‌هاوڕێیانی داده‌بڕێ و ده‌چێته‌گوندی مێرگه‌نه‌خشینه ‌له‌ناوچه‌ی گه‌ورکی سه‌قز له‌وێ له‌لایه‌ن خۆفرۆشێکی خۆماڵییه‌وه ‌شه‌هید ده‌کرێ.

خه‌باتی رزگاریخوازی گه‌له‌که‌مان زۆری وه‌ک عومه‌ر سه‌لیمی له‌باوه‌شی خۆیدا په‌روه‌رده‌کرد و پێگه‌یاند، ‌زه‌حمه‌ت و فیداکاری عومه‌ره‌کان ئه‌و خه‌باته‌ی تاکوو ئێره‌هێناوه‌، به‌ڵام به‌داخه‌وه ‌حیزبی دێموکرات که‌عومه‌ر ئه‌وه‌حیزبه‌ی له‌بیلبیله‌ی چاوه‌کانی خۆشتر ده‌ویست و پارێزگاری لێ ده‌کرد، ناوێکی له‌عومه‌ری سه‌لیمی نه‌هێنا. حیزبێک که‌عومه‌ر هه‌میشه ‌ده‌یکوت:" من باسی ئه‌م دونیایه‌ناکه‌م، باسی ئه‌و دونیایه‌که‌ده‌که‌م که‌ئه‌گه‌ر هه‌بێ و قه‌رار بێ زیندوو بیبنه‌وه‌، له‌وێش هه‌ر پێشمه‌رگه‌ی دێموکراتم."

بیره‌وه‌ری عومه‌ر و کاری تێکۆشانی ده‌مهێنێته‌و سه‌ر ئه‌و باوه‌ڕه‌، که ‌ده‌ڵێن: شۆڕش ئینسانی ئاقڵ هه‌ڵیده‌گیرسێنێ و که‌سانی دڵپاک و سادقی وه‌ک عومه‌ر به‌ڕێوه‌ی ده‌با و که‌سانی هه‌لپه‌رست و قازانج ویست به‌رهه‌مه‌که‌ی ده‌خۆن. یاد و ناوی عومه‌ری سه‌لیمی هه‌ر پیرۆز ده‌مێنێته‌وه‌و چه‌که‌که‌ی بێ شان و سه‌نگه‌ره‌که‌ی به‌تاڵ نامێنێته‌وه‌.

رۆحی شاد و رێگای پڕ رێبوار بێ

تاڵه‌بانی: ئه‌مه‌ریكییه‌كان سازشی باشیان كردووه‌ و مۆرنه‌كردنی رێككه‌وتننامه‌كه‌ش زیان به‌ عێراق ده‌گه‌یه‌نێت


Peyamner PNA- "جه‌لال تاڵه‌بانی" سه‌رۆك كۆماری عێراقی فیدڕاڵ رایگه‌یاند، ئه‌مه‌ریكییه‌كان سازشی باشیان له‌مه‌ڕ رێككه‌وتننامه‌ ستراتیژییه‌ته‌كه‌ كردووه‌ و مۆرنه‌كردنی ئه‌و رێككه‌وتننامه‌یه‌ش زیان به‌ عێراق ده‌گه‌یه‌نێت.

سایتی هه‌واڵی "ئه‌سوات عێراق" بڵاویكرده‌وه‌، "جه‌لال تاڵه‌بانی" سه‌رۆك كۆماری عێراقی فیدڕاڵ له‌میانه‌ی چاوپێكه‌وتنێكی له‌گه‌ڵ كه‌ناڵی ئاسمانی "عێراقییه‌"ـدا، رایگه‌یاند، ئه‌مه‌ریكییه‌كان سازشی باشیان له‌مه‌ڕ مۆركردنی رێككه‌وتننامه‌ ستراتیژییه‌ته‌ درێژخایه‌نه‌كه‌ كردووه‌، پێشبینیشی كرد كه‌ به‌ گه‌ڕانه‌وه‌ی شانده‌كه‌ی ئه‌مه‌ریكا پرسی رێككه‌وتننامه‌كه‌ یه‌كلایی بكرێته‌وه‌.

له‌به‌شێكی دیكه‌ی چاوپێكه‌وتنه‌كه‌یدا، "تاڵه‌بانی" ئاما ژه‌ی به‌وه‌كرد، كه‌ خاڵی زۆر له‌ نێوان لایه‌نی عێراقی و ئه‌مه‌ریكی چاره‌سه‌ر كراوه‌، به‌ڵام هێشتا دوو خاڵ له‌ ژێر لێكۆڵینه‌وه‌دایه‌، هه‌روه‌ها هه‌ردوولا ئاره‌زووی هاوبه‌شیان بۆ گه‌یشتن به‌ چاره‌سه‌ر هه‌یه‌.

له‌لایه‌كی دیكه‌وه‌، "تاڵه‌بانی" تیشكی خسته‌ سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ مۆرنه‌كردنی رێككه‌وتننامه‌كه‌ زه‌ره‌ر به‌ عێراق ده‌گه‌یه‌نێت، به‌شێوه‌یه‌ك له‌ژێر داگیركاری ده‌یهێڵێته‌وه‌، هه‌روه‌ها له‌هه‌ر چركه‌ساتێكدا بێت، داهاته‌ نه‌وتییه‌كان راده‌گرێت و كه‌موكورتیش بۆ سه‌روه‌ری عێراق دروست ده‌كات.

جێی ئاماژه‌یه‌، هه‌ردوو لایه‌نی عێراقی و ئه‌مه‌ریكی به‌مه‌به‌ستی مۆركردنی رێككه‌وتننامه‌یه‌كی ستراتیژی درێژخایه‌ن، له‌ دانووستاندان.

Wednesday, October 8, 2008





I Love Kurdia(Kurdistan)

I love my homeland and its sky,
I love my people, everything so high,

All Kurds sacrifice for its existence,
For its dignity, for its resistance,

My homeland is nice as heaven,
It has been stolen from our nation,

It used to be as dark as rainy clouds,
Now it’s sunny with a bit of light,

We view the gleaming Sun, and feel the light,
God’s law legitimate, his judgment right,

Knock at the Gate of Pesh Khaboor,
Smash the hand made gate of our border,

You are the true love, are you well?
Where the four corner boundaries are joined?

Ring the bell, the bell of (Zoroastrianism), all assemble,
Light a fire on the top of (Zagros) Series Mountains,

Tell the nation, time to be wake, time to get up,
Time to be free, hurry rise up,

North, East and West of the country,
Are still restricted to their boundaries,

In the winter our bride covers in white snow,
Figures’ of the mountains like waists’ of teenagers,

They wear colourful rings on their fingers,
They wear belts on their figures,

In the Spring, wind and the rain blow high,
Flowers will bloom into the graceful Spring eye,

In the winter the journey of hail and snow through the sky,
Control and take care of our eye,

In the mountains and deeply valleys,
The rivers play music very highly,

It is as beautiful as the city of Sydney,
When Sydney wears the colourful outfit,

We can sight here a glorious stunning view,
Full of rainbow and spirits renewed,

Welcome all home before it gets late at night,
The fire raked our home, please bring a light,

Everybody sings for our celebration,
This is the best victory, let’s serve our nation,

Peoples promise and words are binding,
Footsteps of the past are guiding,

My Lords give us joy forever,
Unite all the Kurds together.


دوای تۆ خۆشەویستم

ئاوی ڕوبارەکان لێڵوو وشک بوون!

مۆمی حه زه كان به بێ ڕوناكی كوژانه وه

په پووله ی حه زه كان به بێ سه ما

بارگه یان گواسته وه...

یادگاریه كان تامه زرۆی شه وانی ژوانی

هه ردووكمانن!!!

بولبووله كان به ڕۆشتنی تۆ وه كوو جاران ناخۆێنن!

به ڕۆشتنت گیانه هه رچی حه زوو ئاره زوو بوو

بردتن له گه ڵ خۆت.....

له ئاشقان به جێ مام

عومری لاویم به بێ سوود به ڕێ كرد

ده موو چاوم شێوه ی ڕه نگی پاییزانه ی له خۆ گرت..

به ڕۆشتنت ئازیزم چه ند وه رزی به سه ردا هات

هه ر نه هاتیه وه چه ند چاوه ڕوان بووم!!!

تا شێوه ی خه یاڵیم له خۆ گرت.........